Deel deze pagina:

Wetenschap op de werkvloer

De aanpak van jeugdcriminaliteit verbeteren met voedingssupplementen en games

Voedingssupplementen zoals visvetzuren hebben een positieve invloed op agressief en impulsief gedrag. Ook serious games bieden kansen om gedrag van criminele jongeren effectief bij te sturen. Dit blijkt uit onderzoek van het WODC naar neurowetenschappelijke toepassingen in de jeugdstrafrechtketen.

In de jaren zeventig heerste er nog een taboe op het idee dat crimineel gedrag ook biologische oorzaken zou kunnen hebben

Auteur: Anne Addink

Neurobiologische processen en antisociaal gedrag

De kennis over biologische factoren bij agressie en criminaliteit is de afgelopen jaren enorm toegenomen. Daardoor weten we nu bijvoorbeeld dat er een relatie is tussen ernstig antisociaal gedrag en afwijkingen in neurobiologische processen zoals hartslag, hormoonspiegel en hersenfuncties. Jongeren met antisociaal gedrag kunnen minder vatbaar zijn voor straf omdat hun stress-systeem minder sterk reageert. Dit uit zich bijvoorbeeld in een langzame hartslag, lage concentraties van het stresshormoon cortisol en minder hersenactiviteit in bepaalde hersengebieden. Ook kunnen genetische factoren een rol spelen. Volgens de onderzoekers is, naast kennis over psychologische en sociale factoren, deze neurowetenschappelijke informatie nodig om gedrag van criminele jongeren te begrijpen, te voorkomen en te verminderen.

Voor een goede hersenontwikkeling en preventie van antisociaal en crimineel gedrag, is het beperken van negatieve omgevingsinvloeden zoals chronische stress belangrijk.

Meten en testen

Polsbandjes zoals de ‘Fittbit’ en andere gadgets worden op het gebied van sport en lifestyle al vaak gebruikt om de hartslag en mate van transpiratie te meten. Volgens de onderzoekers zijn deze innovaties ook interessant voor de jeugdstrafrechtketen. Instrumenten om neurobiologische processen te meten kunnen volgens hen een aanvulling zijn op bestaande instrumenten zoals zelfrapportagevragenlijsten en dossieronderzoek. Het biedt mogelijkheden om bijvoorbeeld risicotaxatie-instrumenten te verbeteren of om toezicht beter af te stemmen op het functioneren en de behoeften van jongeren.

Goed eten en genoeg slapen

Ook op het gebied van preventie kunnen neurowetenschappelijk geïnspireerde methoden worden ingezet. Voor een goede hersenontwikkeling en preventie van antisociaal en crimineel gedrag, is het beperken van negatieve omgevingsinvloeden zoals chronische stress belangrijk. Net als het verrijken van de leefomgeving door bijvoorbeeld zorg te dragen voor goede voeding, genoeg nachtrust en beweging. Preventiemethoden die zich daarop richten kunnen een positief effect hebben op neurobiologische kenmerken.

Serious games, computerspellen met een therapeutische of educatieve insteek, blijken een positieve invloed te hebben. Een behandeling met games spreekt jongeren mogelijk ook meer aan.

Serious games en voedingssupplementen

Neurowetenschappelijke interventies kunnen volgens de onderzoekers al op korte termijn als pilots worden ingezet in de jeugdstrafrechtketen. Serious games, computerspellen met een therapeutische of educatieve insteek, blijken een positieve invloed te hebben op het herkennen van emoties en andere complexe cognitieve functies. Een behandeling met games spreekt jongeren mogelijk ook meer aan waardoor zij eerder bereid zijn om een behandeling te ondergaan.

Ook biofeedback, waarbij de jongere bijvoorbeeld via een polsbandje of enkelband informatie krijgt over zijn hartslag, is volgens de onderzoekers een interessante interventie voor de jeugdstrafrechtketen. Mogelijk kunnen jongeren zo zelf leren herkennen welke situaties bij hen spanning of agressie uitlokken. Zij kunnen dan zelf zien aankomen wanneer het beter is om zich uit een situatie terug te trekken of om hulp te zoeken. Voedingssupplementen met omega-3-vetzuren, mineralen en vitamines hebben positieve invloed op antisociaal gedrag.

Veel kennis over neurobiologische factoren en antisociaal gedrag is relatief nieuw.

Vooroordelen en stigmatisering

In de jaren zeventig heerste er nog een taboe op het idee dat crimineel gedrag ook biologische oorzaken zou kunnen hebben. Veel kennis over neurobiologische factoren en antisociaal gedrag is relatief nieuw. Ook nu bestaat het vooroordeel nog steeds dat biologische factoren onveranderbaar en dus niet beïnvloedbaar zijn. Er zijn ook ethische aandachtspunten. Bijvoorbeeld het risico op stigmatisering wanneer we jongeren op basis van neurobiologische factoren indelen bij een risicogroep of selecteren voor preventie of interventie. De onderzoekers benadrukken het belang van goede voorlichting. Dit kan de onbekendheid met neurowetenschap verminderen en misverstanden voorkomen.

Pilot in practice

Volgens de onderzoekers is een aantal van de neurobiologische interventies interessant om op korte termijn al toe te passen in de jeugdstrafrechtketen. Neuropsychologische training, mindfulnesstraining, voedingssupplementen, psychofysiologische feedback en medicatie kunnen in de vorm van pilots in practice in de praktijk worden gebruikt. Op deze manier kan een instrument of methode in de praktijk al benut worden terwijl tegelijkertijd nader onderzoek wordt uitgevoerd en verdere ontwikkeling plaatsvindt.

Het onderzoek

Het onderzoeksrapport ‘Neurowetenschappelijke toepassingen in de jeugdstrafrechtketen’ geeft een inventarisatie van mogelijke neurowetenschappelijke toepassingen in de jeugdstrafrechtketen. Het onderzoek bestaat uit een literatuuronderzoek en vraaggesprekken met experts uit wetenschap en praktijk.

Neurowetenschappelijke toepassingen staan in de jeugdstrafrechtketen nog in de kinderschoenen. Er zijn ook nog veel onbeantwoorde vragen op het gebied van neurobiologische factoren en antisociaal gedrag.

Geplaatst op 10-4-2017 door Lucinda van Ewijk interesting1 635 0

0 Reacties

Geef een reactie

Stuur mij een email bij een nieuwe reactie.