Deel deze pagina:

De visie van ...

Annette Roeters

Annette Roeters is algemeen directeur bij de Raad voor de Kinderbescherming. Wat kan zij betekenen in het dagelijks leven van kinderen?

Het kind en zijn gezin worden de primaire oriëntatie, meer dan het halen van zakelijke targets.

Auteur: Harry van den Bosch

Waarom bent u bij de Raad voor de Kinderbescherming gaan werken?

“Omdat ik dichter bij de concrete casuïstiek wilde gaan werken. De Inspectie voor het Onderwijs, waar ik vandaan kom, werkt voor scholen en ziet scholen vanuit systemen. Zij handelen meer op het niveau van de sector, met vraagstukken als: ‘Als de toets resultaten van kinderen verbeteren, hoe komt dat dan?’

Door het Jaar van het Kwetsbare Kind werd mijn belangstelling gewekt om juist dichter bij de concrete kinderen te gaan zitten. De Raad voor de Kinderbescherming werkt met en voor kinderen, hier kan ik directer wat betekenen in het dagelijks leven van kinderen.”

Wat was de uitdaging?

“De uitdaging was om de raadsmedewerkers hun werk beter te laten doen en hen meer speelruimte te geven om zelf tot betere oplossingen te komen. Ik kom uit een heel andere sector; ik ga uit van de verantwoordelijkheid van de professional en zijn vermogen en deskundigheid om zelf te acteren. De Raad voor de Kinderbescherming werkte meer vanuit hiërarchische principes en logistieke processen.

Er lag veel accent op de verantwoordelijkheid van leidinggevenden, raadsmedewerkers kregen van bovenaf veel opgelegd via productiemodellen, protocollen en regels. Dat heeft in het verleden ook voordelen gehad. Maar de komst van het Stichting Kwaliteitsregister Jeugd (SKJ) heeft veel veranderd.”

Leidinggevenden moeten de juiste voorwaarden scheppen en obstakels weghalen.

Wat heeft dat veranderd?

“Het Kwaliteitsregister Jeugd is een beroepsregister dat van toepassing is op iedere professional in de jeugdhulp, dus ook op de raadsonderzoeker. Hierdoor verschoof de inhoudelijke verantwoordelijkheid van de teammanager naar de professional zelf: die is verantwoordelijk.

De Raad voor de Kinderbescherming is hierdoor ook geleidelijk aan het veranderen richting minder lijnverantwoordelijkheid. Het accent ligt nu geleidelijk meer op vakgenoten en de teamverantwoordelijkheid, hierbij ondersteund door juristen en gedragswetenschappers. Leidinggevenden moeten de juiste voorwaarden scheppen en obstakels weghalen. Het roer gaat om.”

Kan dat wel?

“Niet alles gaat overboord. Protocollen en standaarden zijn er nog steeds, maar die werken nu voor de professional, in plaats van omgekeerd. Aandacht voor wetenschappelijke onderbouwing en kennis blijft, en is belangrijk om te weten dat wat je doet ook echt werkt. We groeien nu langzaam naar de nieuwe situatie toe en iedereen moet hierin leren. De puzzel is hoe je van span of control naar een grotere span of support kunt groeien.”

De professional wordt meer verantwoordelijk voor het kind en zijn gezin.

Is dat ook het belang van het kind?

“Het kind is hier meer bij gebaat, daar ben ik van overtuigd. De professional wordt juist meer verantwoordelijk voor het kind en zijn gezin. Dat wordt de primaire oriëntatie, meer dan het halen van zakelijke targets. De professional zal door het nieuwe werken zich ook meer richten op ontwikkeling en leren. Ook die veranderde basishouding heeft invloed op het contact met kinderen en gezinnen.”

 Hoe gaat dat er in de praktijk uit zien?

“De teams worden verantwoordelijk voor de casuïstiek in hun gebied en het overleg met wijkteams. Hierdoor zitten ze meer zelf aan de knoppen en hebben ze directere invloed. Een aantal enthousiaste teams zijn hier al mee aan het werk, zij kozen hier bewust voor. En wat blijkt? De werkdruk wordt anders, niet door het teruglopen van de werkvoorraad, maar door het delen, het samen doen en de meer zelfstandige manier van opereren. Het plezier in het werk neemt toe.”

Dat klinkt erg ideaal

“Directe invloed op je eigen werk blijkt een belangrijke factor te zijn. Het biedt meer mogelijkheden om ziel en zakelijkheid te combineren. Die manier van werken gaat ook om een ander soort leidinggevende vragen, meer een coach dan iemand die verantwoordelijkheid overneemt.

De organisatie en de ‘lijn’ moeten leren om dingen meer los te laten en niet meer alles van A-Z van bovenaf te bepalen. Geen micromanagement, maar stellen van duidelijke kaders waarmee de professional wordt gefaciliteerd. We werken met HBO en WO professionals. Die verdienen meer vertrouwen dan wij hen tot dusverre gaven. Zij moeten in staat zijn, en in de praktijk blijkt al dat dat kan, om besluiten te nemen.”

Als verwijzers en raadsonderzoekers elkaar beter kennen, leidt dat tot kortere wachtlijsten en snellere actie.

Ziet u ook risico’s?

“Over welk risico heb je het dan? Deze ontwikkeling gaat vooral gepaard met meer aandacht voor kinderen en hun gezinnen. Door meer met hen te praten, meer contact te houden met de wijkteams en door beter met hen samen te werken krijgen raadsonderzoekers eerder en beter zicht op de problemen. Dat vergroot de kans dat de juiste interventie vanuit beschermingsoogpunt op tijd op gang komt. Als verwijzers en raadsonderzoekers elkaar beter kennen, leidt dat tot kortere wachtlijsten en snellere actie. ‘Vandaag gemeld, morgen gebeld.’ Nogmaals, we nemen hier minimaal een jaar de tijd voor.”

De afgelopen tijd was, na jaren van krimp, juist een hogere instroom te zien. Hoe kwam dat?

“Wij denken dat zowel de krimp als de daarop volgende groei door de transitie kwam. Samen met het departement hebben we gezocht naar verklaringen. De meest plausibele is dat wijkteams en verwijzers nu beter kijken en beschermingsproblemen sneller zien. De meldcode en aandacht voor kindermishandeling werpen hun vruchten af.”

Wat is de inhoudelijke lijn van de Raad voor de Kinderbescherming de komende tijd?

“We gaan meer gebruik maken van de kennis van professionals en meer samen leren met partners zoals gemeenten (wijkteams), de IND, andere partners van Veiligheid en Justitie en de gecertificeerde instellingen. De nieuwe invulling van de taken van de raadsonderzoekers levert namelijk ook meer input op over inhoudelijke vraagstukken, zoals conflictscheiding, schoolverzuim, vluchtelingenkinderen.

Verder hebben we, omdat raadsonderzoekers veel problemen signaleren, de maatschappelijke taak om preventie te bevorderen en niet alleen aan reparatie te doen. De vraag hoe effectief we in de totale keten zijn willen we graag met bijvoorbeeld Jeugdzorg Nederland en andere partners beantwoorden. Er is nog veel te doen dus.”

Geplaatst op 4-4-2017 door Harry van den Bosch interesting26 3523 2

2 Reacties

Geef een reactie

Stuur mij een email bij een nieuwe reactie.

  1. Joke de Jong Neutraal Ouderschap

    Beste Mevrouw Annette Roeters,

    Het is positief dat er gereflecteerd zal worden op effectiviteit en dat de professional gestimuleerd wordt een eigen oordeel te kunnen geven in situaties in plaats van slechts gestuurd te worden door vast staand beleid van ‘bovenaf’. Om objectief te kunnen oordelen over situaties van kinderen en waar kinderen bij gebaat zijn, zal er ook voldoende inzicht nodig zijn. Vanuit een neutraal en objectiveerbaar perspectief constateer ik dat hierin de ervaringen uit de dagelijkse praktijk van vele onafhankelijke professionals in deze reflectie niet worden genoemd en meegenomen, noch de ervaringen van vele ouders en kinderen die, onbedoeld in de gehele keten van Jeugdzorg en Jeugdbescherming dankzij het beleid in de gehele keten volledig klem worden gezet. Door de discrepantie tussen praktijk en visie gevolgd door beleid, protocollen en uitvoering wordt met name in echtscheidingsprocedures zowel kindermishandeling als partnergeweld in stand gehouden, de ontwikkeling van complexe scheidingen gestimuleerd en wordt platform geboden tot ouderverstoting. Als professionals denken wij hier graag in mee, maar nemen ter bescherming van kinderen en ouders hierin zelf als professionals ook initiatief met de oprichting van de Stichting CENTRUM NEUTRAAL OUDERSCHAP. Het achterwege laten van inhoudelijke informatie over de dagelijkse praktijk van kinderen en ouders die worden mishandeld en klem zitten en hun stem negeren, betekent ook dat binnen een eenzijdige benadering van ouders en kinderen zoals het nu is georganiseerd, er geen zicht kan komen op de effectiviteit van de bemoeienis. Door effectiviteit te onderzoeken binnen de keten waarbij allen dezelfde uitgangspunten hanteren, betekent in dat geval het bevestigen van de eigen stellingnames en dat zal nimmer leiden tot inhoudelijke verbeteringen. Waar geen zicht op is, wordt niet meegenomen en wordt ook niet in geschoold en geprofessionaliseerd en kan dus niet op effectiviteit en effectief handelen worden beoordeeld. De vele professionals die ernstig misbruik waarnemen, soms ook zelf worden bedreigd, en dit melden via de meldcode Kindermishandeling bemerken dat de vervolgaanpak niet leidt tot oplossingen. Voor vele professionals die aan het algemene beleid gebonden zijn, is dit tenenkrommend en derhalve organiseert het Centrum Neutraal Ouderschap samenkomsten met talrijke professionals uit diverse disciplines om een samenhangend en adequaat beleid te creëren en dit breed in de samenleving uit te dragen, zodat verbeteringen mogelijk zijn. Tevens worden ouders en kinderen in de regie van het neutraal ouderschap ondersteund. Het centrum staat Vroeg Signalering voor en keuze voor beleid met de Methodiek Neutraal Ouderschap welke niet slechts is gebaseerd op het in stand houden van de communicatie tussen ouders, maar staat voor een adequate aanpak, zodat kortdurende scheidingen mogelijk worden met het effect dat er rust en stabiliteit ontstaat voor alle bij scheiding betrokkenen, vader, kinderen, moeder. Het boek Het Narcistische Machtsspel Ter preventie vechtscheiding (complexe scheiding), kindermishandeling, partnergeweld en ouderverstoting geeft inzicht in de praktijk van duizenden kinderen en ouders. Tevens geeft het inzicht in de patstelling van menig professional die betrokken is bij kinderen en gezinnen. Het boek geeft teven oplossingen die aansluiten bij de praktijk. Wij pleiten voor professionalisering en dit vanuit neutraal perspectief, zodat kinderen daadwerkelijk worden beschermd! Kinderen hebben recht op regie om in zowel constructieve als destructieve relaties altijd loyaal te zijn aan zichzelf! Respect voor de autonomie van een ieder is primair het uitgangspunt van ons werk. Ik zie een reaktie tegemoet. Joke de Jong http://www.neutraalouderschap.nl

  2. Henk

    Quote:
    De Raad voor de Kinderbescherming is hierdoor ook geleidelijk aan het veranderen richting minder lijnverantwoordelijkheid. Het accent ligt nu geleidelijk meer op vakgenoten en de teamverantwoordelijkheid, hierbij ondersteund door juristen en gedragswetenschappers. Leidinggevenden moeten de juiste voorwaarden scheppen en obstakels weghalen. Het roer gaat om.”

    Ik begrijp niet waarom mevrouw Roeters blijft vasthouden aan de inzet van juristen.
    Jeugdwerkers behoren te werken volgens geldende beroepscodes en jeugdwetgeving. Jeugdwerkers worden geacht de jeugdwetgeving te kennen.
    in tegenstelling tot de rol van de gedragsdeskundigen is mij de rol van juristen niet duidelijk. Inzet van juristen leidt tot, kan leiden tot, niet in het belang van de kinderen zijnde juridisering. Ik zou graag verlicht worden met de motieven van drs. Roeters voor de inzet juristen bij een kinderbeschermingsorganisatie.