Deel deze pagina:

Transformerend werken is inwonerskracht en jeugdbescherming

In het project Transformerend werken is inwonerskracht en jeugdbescherming werken jeugdbeschermers en inwoners uit de gemeente samen. Zo leveren ze een bijdrage aan een veilig opgroeiklimaat voor kinderen en het terugdringen van overlast door jongeren.

De vraag van de cliënt is leidend en niet ‘het probleem’ of ‘de zorgen’.

Dit is een samenvatting van de resultaten van dit project. Lees de volledige eindrapportage in het rapport ‘Samen werken aan jeugdbescherming’.

Het project heeft als doel om een werkwijze te ontwikkelen en beschrijven waarbij inwoners uit de gemeente samenwerken met professionals van een gecertificeerde instelling. Hierbij wordt er een relatie gelegd met al bestaande (jeugd)netwerken in dorpskernen. De werkwijze moet eraan bijdragen dat onveilige situaties in gezinnen, maar ook ervaren overlast bij buurtbewoners in de wijk of het dorp, eerder worden gesignaleerd en aangepakt. Gezinnen in een sociaal isolement krijgen door de werkwijze een groter netwerk.

Werkwijze

Het project is ingericht als een vorm van action learning: leren door doen en ervaren, gecombineerd met systematisch reflecteren. In het project zijn vijf gezinnen begeleid door gezinsmanagers van Intervence. De basismethode Generiek Gezinsgericht Werken is gecombineerd met de inzet van vrijwilligers. Eens in de drie tot zes weken vond een casuïstiekbijeenkomst plaats waar de gezinsmanagers van Intervence samen met het lokale veld de gezinnen en de dilemma’s bij de inzet van de vrijwilligers bespraken. De ervaringen zijn beschreven in factsheets en in een good practice.

Voor het project zijn gezinnen geselecteerd waarvan (een van) de kinderen overlast veroorzaken in de buurt.

Opbrengsten

In het project is vanuit verschillende perspectieven in een good practice beschreven hoe vrijwilligers kunnen bijdragen aan het functioneren van een gezin binnen een wijk of dorp. Voor het project zijn gezinnen geselecteerd die zich in een sociaal isolement bevinden en waarvan (een van) de kinderen overlast veroorzaken in de buurt. De gezinnen bepalen met de gezinsmanager welke hulpvragen zij hebben en maken een afweging of zij bij bepaalde hulpvragen een of meerdere vrijwilligers betrekken.

In een stappenplan wordt beschreven welke acties de gezinsmanagers van Intervence ondernemen en welke afwegingen zij maken bij het inzetten van vrijwilligers. De vraag van de cliënt is leidend en niet ‘het probleem’ of ‘de zorgen’. De gezinsmanager is verantwoordelijk voor de inhoudelijke begeleiding van de vrijwilligers in het gezin.

In de gemeente Borsele is de lokale welzijnsorganisatie onderdeel geworden van de afdeling Samenleving. Vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning is de gemeente verantwoordelijk voor de ondersteuning van vrijwilligers en mantelzorgers. Dit doen zij onder de naam VrijwilligersHuis. Het VrijwilligersHuis werft vrijwilligers en kan professionals ondersteunen bij de inzet en begeleiding van vrijwilligers. Vooralsnog verzorgen de gezinsmanagers de inhoudelijke begeleiding van de vrijwilligers in de gezinnen. Het VrijwilligersHuis heeft nog weinig expertise in het begeleiden van vrijwilligers binnen het jeugddomein.

Alle professionals werken gebiedsgebonden en ‘horen bij’ de gemeente.

De werkwijze is ingebed in de lokale zorgstructuur van de gemeente Borsele. De gemeente heeft een kamer met flexplekken ingericht waar professionals uit verschillende organisaties kunnen werken en elkaar kunnen ontmoeten. Alle professionals werken gebiedsgebonden en ‘horen bij’ de gemeente.

Praktijkervaring

In het project zijn vijf gezinnen begeleid. Er zijn in de gezinnen vrijwilligers ingezet voor uiteenlopende vragen. Soms kortdurend en praktisch, soms langdurig in regelmatige en persoonlijke contacten met het gezin. Voor een aantal gezinnen is met de vrijwilliger hun netwerk duurzaam uitgebreid. Na de start van de begeleiding zijn over de betreffende gezinnen geen meldingen van overlast meer geweest.

Door het project hebben gezinsmanagers, medewerkers van de gemeente en de professionals binnen de lokale zorgstructuur vaker contact met elkaar. Hierdoor kennen ze elkaar beter en maken ze eerder gebruik van elkaars expertise en mogelijkheden. Ook kunnen ze hierdoor makkelijker taken aan elkaar overdragen als dat beter is voor het gezin.

Doordat de gezinsmanagers gebiedsgebonden werken, worden zij onderdeel van de lokale zorgstructuur.

Lessen

Voorafgaand aan dit SWING-project heeft de gemeente Borsele met het project Zorgzame Dorpen een basis gelegd voor de samenwerking met vrijwilligers. Het VrijwilligersHuis ondersteunt initiatieven die de zelfredzaamheid en burgerkracht van inwoners versterken. Bij de uitvoering van het project is gebruik gemaakt van de sleutelfiguren uit dorpen met wie vanuit de gemeente al contact was gelegd. Door de actieve opstelling van de gemeente en het belang dat zij hecht aan de inzet en ondersteuning van vrijwilligers kon er een samenwerking tot stand komen tussen vrijwilligers en de jeugdbescherming. De gemeente begrijpt dat deze investering in de eerste fase zich uitbetaalt in de latere periode van hulpverlening.

Doordat de gezinsmanagers gebiedsgebonden werken, worden zij onderdeel van de lokale zorgstructuur. Zij kennen de gemeente en de (informele) sociale kaart goed. Dit ondersteunt de mogelijkheid om contact te leggen met buurtbewoners en gebruik te maken van (bewoners)initiatieven in het dorp.

De gezinsmanager heeft een rol als procesdeskundige. Samen met andere betrokkenen, onder andere vrijwilligers, activeert de gezinsmanager het gezin om problemen op te lossen. Dit betekent dat hij of zij het gezin en de vrijwilligers voldoende ruimte geeft om hun eigen tempo en inzet te bepalen.

De gezinsmanagers hebben in het project vooral in het begin van het hulptraject meer tijd gekregen voor de begeleiding van gezinnen dan in een regulier traject. De begeleidingstrajecten zijn samen met een schaduwwerker uitgevoerd, die taken kon overnemen en reflectie en support bood. Deze aanpak bood de gezinsmanager de gelegenheid om bij de start van de begeleiding een sterke vertrouwensrelatie met het gezin op te bouwen.

interesting1